Jak to się robi w Szkocji? Whisky bez tajemnic

Chcąc w kilku słowach opisać i przedstawić Szkocję, wiele osób zacznie swój wywód od wyliczania wszystkich dostępnych tam zabytków, wspominania o niezapomnianych okolicznościach przyrody, a także wymieniania poszczególnych narodowych symboli, jak chociażby szkocka krata. Niemniej, wszystko to może zostać zastąpione przez jedno, krótkie słowo: whisky.

To właśnie ten szlachetny trunek najlepiej oddaje klimat i charakter tego miejsca. Czym jednak popularna szkocka jest i w jaki sposób kształtowała się jej historia?

Woda życia – czyli początki whisky

Według legend alkohol ten został stworzony przez świętego Patryka w okolicach V wieku naszej ery. W ramach swoich podróży po świecie odkrył wszystkie tajniki destylacji, dzięki czemu mógł rozpocząć produkcję tego trunku – początkowo w Irlandii, skąd sekret zawędrował do Szkocji.

Aqua vitae, czyli woda życia, bo tak niegdyś była nazywana whisky, produkowana była głównie przez zakonników. Początki produkcji na większą skalę datuje się na kres XII wieku, kiedy to służyła ona w głównej mierze celom leczniczym. Techniki destylacji i produkcja szkockiej nabrały rozmachu w 300 lat później, między innymi za sprawą króla Jakuba IV, który stał się prawdziwym koneserem tego alkoholu.

Stack of Wooden Whiskey Barrels

W wieku XVII na produkty związane z whisky, jak i sam alkohol, zostały nałożone podatki, co doprowadziło do rozbudowy produkcji podziemnej. Wciąż rosnące obostrzenie związane były z krwawymi walkami pomiędzy przemytnikami, a stróżami prawa. Zostały one zakończone dopiero w 1823 roku, kiedy to ustawę dotycząca akcyzy zniesiono. Od tamtego czasu rozwój szkockiej nabrał tempa, dzięki czemu obecnie znana jest na całym świecie.

Jak powstaje whisky?

Proces produkcyjny whisky związany jest z trzema składnikami: jęczmieniem, wodą i drożdżami. Na samym początku należy przeprowadzić tak zwane słodowanie, które związane jest z kiełkowaniem zboża w odpowiednich warunkach. Na tym etapie skrobia jęczmienna przemienia się w cukry proste i dwucukry. Zboże następnie jest osuszane w dymie z torfu, po czym producenci mogą przejść do zacierania związanego z zalaniem jęczmienia wodą i drożdżami, a także jego 3-dniowej fermentacji.

Po tym okresie dochodzi do tak zwanej destylacji i finalnego leżakowania alkoholu. Odbywa się ono w drewnianych beczkach i trwa minimum 3 lata, dzięki czemu whisky nabiera smaku, a także uwalnia swoje naturalne składniki i aromaty.

Bogactwo odmian i rodzajów

Rodzajów szkockiej jest bardzo dużo. Wspomnieć można chociażby o odmianie słodowej, produkowanej w jednej beczce (Single malt) czy mieszanej (Blended), która powstaje w wyniku połączenia kilku rodzajów tego alkoholu. Whisky jest na całym świecie ze swego wspaniałego smaku, a także różnych możliwości jej spożywania – w formie napoju, a nawet jako głównego składnika wielu dań.

Mimo, iż Szkocja jest stosunkowo niewielka – bogactwo smaków i aromatów whisky oszałamia, a różnice nawet między blisko położonymi destylarniami mogą być znaczące. Mają na to wpływ nie tylko odmienne tradycje – ale i skład wody, niezbędnej do produkcji. Mimo, że szkocka whisky jest bardzo charakterystyczna i mocno wyróżnia się na tle trunków z innych regionów świata, to właśnie jej zróżnicowanie najlepiej oddaje charakter miejsca, w którym powstaje.